×
Báo Điện tử Tuổi trẻ Thủ đô
Báo Điện tử Tuổi trẻ Thủ đô
X
X

Khẩn trương di dời các cơ sở sản xuất gây ô nhiễm trong khu dân cư

Xã hội | Thứ bẩy, 07/09/2019 15:35 (GMT+7)
Khẩn trương di dời các cơ sở sản xuất gây ô nhiễm trong khu dân cư

Nhiều nhà máy có quy mô sản xuất lớn nằm sát khu dân cư

TTTĐ - Vụ cháy Công ty Rạng Đông cuối tháng 8 vừa qua đã dấy lên trong dư luận những lo ngại về các tác hại của hóa chất đối với môi trường sống xung quanh các nhà máy, cơ sở sản xuất nằm sâu trong khu dân cư. Sự việc này cũng làm “thức tỉnh” vấn đề di dời các nhà máy ô nhiễm ra khỏi khu vực nội thành, vốn đã được thành phố Hà Nội thực hiện trong vài năm qua.

Bài liên quan

Nguy hiểm chực chờ

Nhiều năm nay, người dân sống quanh nhà máy sản xuất thuộc Công ty TNHH MTV Dệt kim Đông Xuân (524 đường Minh Khai, phường Vĩnh Tuy, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội) luôn phải sống chung với khói bụi.

Bà Võ Thị Huệ, Tổ trưởng dân phố số 15A (phường Vĩnh Tuy) cho biết: Cột xả khói của nhà máy có mầu xám hoặc đen kịt, mùi nồng nặc của than pha lẫn dầu, thậm chí là mùi cao su cháy khét gây khó thở. Hiện nay, nhà máy chủ yếu xả khói ngoài giờ hành chính, từ 5 - 7 giờ sáng, 13 - 14 giờ chiều và đến đêm lại tiếp tục xả thải.

Lâu nay, người dân đã gửi đơn phản ánh lên các cấp chính quyền nhưng không mấy tiến triển. Chịu cảnh ô nhiễm này đã lâu người dân nơi đây cho biết thường xuyên mắc các bệnh về hô hấp. Để đối phó khói bụi, người dân dùng băng dính, khăn lau để bịt kín các kẽ hở của cánh cửa. Đáng kể, người dân chung cư VinaHud - Cửu Long từng bị một phen “hoảng loạn” khi chính cột khói của nhà máy khiến cảm biến báo cháy tòa nhà CT1 kêu liên hồi.

Khu vực Thượng Đình (Nguyễn Trãi, Thanh Xuân) là điểm nhức nhối nhất với cụm các nhà máy gây ô nhiễm. Công ty cổ phần Cao su Sao Vàng, Công ty Thuốc lá Thăng Long... là nỗi ám ảnh của người dân thường xuyên đi qua tuyến đường này bởi mùi thuốc lá, cao su bốc ra từ nhà máy. Còn đối với người dân sống quanh khu vực, môi trường sống thường xuyên bị ảnh hưởng bởi việc xả khói bụi thiếu kiểm soát của các công ty.

Được biết, công ty Thuốc lá Thăng Long (trên diện tích hơn 6,4 ha) đã được duyệt chủ trương di dời 9 năm trước; Công ty cổ phần Cao su Sao Vàng vẫn đang hoạt động dù kế hoạch chuyển về Hà Nam được phê duyệt từ chục năm trước.

Theo thống kê của Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội trên địa bàn 12 quận có 116 cơ sở sản xuất ô nhiễm phải di dời. Trong đó, quận Đống Đa 15 cơ sở; quận Ba Đình 2 cơ sở; quận Cầu Giấy 2 cơ sở; quận Hai Bà Trưng 18 cơ sở; quận Hoàn Kiếm 6 cơ sở; quận Hà Đông 28 cơ sở; quận Bắc Từ Liêm 6 cơ sở; quận Thanh Xuân 9 cơ sở; quận Nam Từ Liêm 2 cơ sở; quận Hoàng Mai 11 cơ sở và quận Long Biên 17 cơ sở…

Đáng kể, nhiều nhà máy có quy mô rất lớn và sử dụng hóa chất độc hại. Các cơ sở này luôn tiềm ẩn nguy cơ xảy ra sự cố với hậu quả nghiêm trọng, đặc biệt là các cơ sở hoạt động trong khu vực đông dân cư.

Doanh nghiệp chây ì?

Tại Quy hoạch chung xây dựng Thủ đô Hà Nội đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2050, Thủ tướng phê duyệt vào năm 2011, vấn đề di dời các các cơ sở sản xuất công nghiệp gây ô nhiễm môi trường hoặc không phù hợp với quy hoạch ra khỏi khu vực đô thị và khu dân cư trên địa bàn 12 quận, huyện đã được đặt ra.

Năm 2015, Thủ tướng Chính phủ cũng đã ký Quyết định giao UBND TP Hà Nội lập danh mục, xác định các tiêu chí, lộ trình và biện pháp di dời cụ thể cho các cơ sở sản xuất công nghiệp cần phải di dời ra ngoài khu vực nội thành Hà Nội.

Thực hiện chủ trương trên, ngày 16/4/2015, UBND TP đã ban hành Quyết định số 1619/QĐ-UBND nhằm kiện toàn Ban Chỉ đạo công tác di dời các cơ sở gây ô nhiễm môi trường và các cơ sở phải di dời theo quy hoạch xây dựng đô thị; đồng thời xác định lộ trình đến năm 2020 sẽ di dời 116 cơ sở sản xuất công nghiệp trên địa bàn 12 quận ra khỏi nội thành. Thành phố cũng đã giao nhiệm vụ cho các sở, ngành phân tích quan trắc mức độ gây ô nhiễm môi trường, kết quả có 47 đơn vị gây ô nhiễm môi trường, 11 đơn vị gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng.

Về cơ chế di dời, TP Hà Nội đã báo cáo xin ý kiến, trình Thủ tướng Chính phủ cho phép cơ quan, tổ chức, đơn vị, doanh nghiệp phải di dời thực hiện bán tài sản gắn liền với đất, chuyển nhượng quyền sử dụng đất; Nhà nước thu hồi đất của cơ quan, tổ chức, đơn vị, sự nghiệp phải di dời để sử dụng vào mục đích quốc phòng, an ninh, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng; doanh nghiệp phải di dời tự làm chủ đầu tư hoặc liên doanh với nhà đầu tư khác hình thành pháp nhân mới làm chủ đầu tư để thực hiện chuyển mục đích sử dụng đất theo quy hoạch.

Chủ trương đã có, kế hoạch đã được xây dựng cụ thể, rõ ràng, tuy nhiên trên thực tế tiến độ di dời của các cơ sở ô nhiễm này quá chậm. Sau 2 năm thực hiện, tại Hội nghị giao ban trực tuyến tháng 9/2018, số liệu báo cáo Hà Nội đưa ra mới chỉ giảm được 4 cơ sở. Thậm chí, nhiều đơn vị đã xây dựng nhà máy mới và đi vào hoạt động nhưng cơ sở cũ vẫn sản xuất gây ô nhiễm. 

Lý giải về sự chậm trễ này, lãnh đạo các cơ quan chức năng Hà Nội cho rằng do tâm lý doanh nghiệp không muốn di chuyển ra xa nội thành, muốn dựa vào lợi thế vị trí đất để sản xuất kinh doanh, thuận tiện đi lại và sinh hoạt; năng lực tài chính của hầu hết các doanh nghiệp còn hạn chế trong việc đầu tư thay đổi công nghệ sạch, đầu tư công nghệ xử lý nước thải, chất thải và đầu tư tại nơi di chuyển đến….

TS.KTS Đào Ngọc Nghiêm - Phó Chủ tịch Hội Quy hoạch Phát triển Đô thị Hà Nội cho rằng, ngoài những nguyên nhân trên còn là việc thiếu trách nhiệm của các đơn vị chức năng, chính quyền địa phương trong việc giám sát, xử lý các cơ sở này. Lấy trường hợp như Công ty Rạng Đông, mặc dù đã có kế hoạch di dời từ cách đây 4 năm, có cơ sở mới tại Bắc Ninh nhưng cơ sở cũ vẫn hoạt động sản xuất. Đây là lời cảnh tỉnh trong công tác quản lý, giám sát các cơ sở công nghiệp đang còn nằm trong nội đô.

Theo KTS Đào Ngọc Nghiêm, Hà Nội phải giám sát chặt việc khai thác địa điểm cũ của các cơ sở đã có quyết định di dời, được bố trí quỹ đất. Nếu doanh nghiệp vẫn cố tình duy trì một lượng sản xuất nhỏ trong phố để “giữ đất” thì phải có biện pháp xử lý nghiêm, nhất là sản xuất gây ô nhiễm môi trường, không đảm bảo an toàn phòng cháy chữa cháy, gây nguy hại cho khu dân cư; đồng thời, kiên quyết di dời, thu hồi quỹ đất trả thành phố. Đặc biệt, TP cần nâng cao nhận thức của doanh nghiệp về phát triển bền vững, không vì phát triển kinh tế mà đánh đổi môi trường sống...

Thường Duy
Báo Điện tử Tuổi trẻ Thủ đô
Báo Điện tử Tuổi trẻ Thủ đô
BÌNH LUẬN
Thanh Hoá: Rừng xanh không ngừng 'chảy máu'
TTTĐ - Hàng chục cây gỗ lớn trong cánh rừng tự nhiên nằm sâu bên trong khu vực thác Trai Gái tại xã Xuân Lẹ bị lâm tặc đốn hạ. Nhiều cây...
BHXH - Bưu điện Hà Nội: Triển khai hiệu quả nhiều chương trình phối hợp
TTTĐ - BHXH - Bưu điện Thành phố Hà Nội vừa tổ chức Hội nghị sơ kết công tác phối hợp hai ngành 6 tháng đầu năm, triển khai nhiệm vụ 6...
Dịch chuyển để “hài hòa” lợi ích
TTTĐ - Với tốc độ tăng trưởng kinh tế nhanh, bên cạnh những tác động tích cực đến việc phát triển xây dựng các thành phố cũng sẽ kéo...