×
Báo Điện tử Tuổi trẻ Thủ đô
Báo Điện tử Tuổi trẻ Thủ đô
X
X

Khi thi ca khoác lên người "tấm áo mới" của trường mỹ cảm âm nhạc

Văn học | Thứ bẩy, 07/09/2019 11:07 (GMT+7)
Khi thi ca khoác lên người

Nhà thơ Nguyễn Việt Chiến (thứ ba từ phải sang) trong buổi giới thiệu chương trình “Khúc tráng ca hai chiều Tổ quốc”

TTTĐ- Chương trình giới thiệu thơ - nhạc mang chủ đề “Khúc tráng ca hai chiều Tổ quốc” của nhạc sĩ Trần Ngọc phổ nhạc 12 bài thơ của nhà thơ trẻ Ngọc Lê Ninh diễn ra chưa lâu và dư âm vẫn ngân vang mãi. Các ca khúc được đưa lên Youtube và CD cùng tên vẫn nhận được sự quan tâm của đông đảo khán giả mến mộ. Báo Tuổi trẻ Thủ đô trân trọng giới thiệu bài viết của nhà thơ Nguyễn Việt Chiến (Phó chủ tịch Hội Nhà văn Hà Nội) về chương trình này.

Bài liên quan

Tại nhà Thái học trong khu di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám, trung tuần tháng 8 vừa qua đã diễn ra chương trình giới thiệu thơ - nhạc mang chủ đề “Khúc tráng ca hai chiều Tổ quốc” với 12 ca khúc của nghệ sĩ ưu tú, nhạc sĩ Trần Ngọc phổ nhạc 12 bài thơ của nhà thơ trẻ Ngọc Lê Ninh (hội viên Hội Nhà văn Hà Nội) với sự biểu diễn của nhiều ca sĩ chuyên nghiệp và sự có mặt của các bạn bè đồng nghiệp văn chương và nghệ thuật.

Đến dự có nghệ sĩ Trần Quốc Chiêm, Chủ tịch Hội LHVHNT Hà Nội, nhạc sĩ Trương Ngọc Ninh, Phó chủ tịch Hội cùng nhiều văn nghệ sĩ ở Thủ đô.

Nhà thơ Ngọc Lê Ninh tên thật là Lê Ngọc Ninh, sinh năm 1969, quê ở huyện Tĩnh Gia, tỉnh Thanh Hóa, Tiến sĩ mỏ địa chất, đã in 3 tập thơ tại NXB Hội Nhà văn.

Anh làm thơ từ thời đi học và cách đây hơn 20 năm đã tham gia một số câu lạc bộ thơ sinh viên tại Hà Nội. Các tập thơ đã in cho thấy Ngọc Lê Ninh là một hồn thơ trong trẻo, dung dị và đằm thắm, thiết tha với cuộc đời này.

Thơ Ngọc Lê Ninh là tiếng lòng nhiều xao động và trăn trở với tình yêu, tình người và tình đời.

Nhà thơ Nguyễn Việt Chiến phát biểu tại buổi ra mắt

Nhà thơ Nguyễn Việt Chiến phát biểu tại buổi ra mắt "Khúc tráng ca hai chiều Tổ quốc"

Các bài thơ mang âm hưởng trữ tình của Ngọc Lê Ninh đã được nhạc sĩ Trần Ngọc phổ nhạc trong chương trình ra mắt rất trang trọng, tôi chợt nhớ cũng trong những Ngày thơ Việt Nam rằm tháng Giêng tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Ngọc Lê Ninh có mấy lần được mời tham gia sân thơ trẻ và là một trong mười gương mặt thơ mới được giới thiệu trong ngày hội thơ.

Những bài thơ lãng mạn trữ tình của Ngọc Lê Ninh dường như tìm thấy “đất diễn” của thơ mình, nơi cảm xúc thơ được gieo trồng một cách tự nhiên với những hình ảnh giầu chất thơ sinh viên, thơ tuổi học trò cứ tuôn trào như một sự hối thúc của vần điệu. Cái dí dỏm, nghịch ngợm đáng yêu ấy của tuổi trẻ có khi lại đậm chất đồng dao. Thơ tình của anh mang một sắc thái lạ bởi những cảm hứng nồng nàn trước vẻ đẹp duy mỹ của con người và thiên nhiên.

Nhà thơ Ngọc Lê Ninh (bên phải) và nhạc sĩ Trần Ngọc

Nhà thơ Ngọc Lê Ninh (bên phải) và nhạc sĩ Trần Ngọc

Còn những bài thơ mang tính thế sự của Ngọc Lê Ninh lại cho thấy nỗi trăn trở của thi ca trước cuộc đời, trước số phận con người và sự gắn bó của nhà thơ với non sông đất nước như cái tựa đề "Khúc tráng ca hai chiều Tổ quốc" đã diễn ra tại đây.

Hai chiều Tổ quốc

Thời gian vít còng lưng mẹ

Nhưng kéo thẳng lưng con

Như dáng hình hào khí nước non.

Mẹ đi tìm thời con gái sắt son

Từ khói lửa nắng mưa bão tố

Mắt níu lại từng bước chân quá khứ.

Con đi tới ngày mai

Bàn tay mẹ nâng con đến tương lai

Cùng lời thề bất tử.

Mẹ mơ về một thời thiếu nữ

Như đàn chim con không vương bụi trần

Bay vào bầu trời hạnh phúc sáng trong.

Mẹ cho con niềm tin khát vọng

Theo nhịp thở hành quân

Từ đồng quê tới rừng biển xa khơi

Trái tim con dâng trào hương mới

Vì Tổ quốc

Mẹ - Con

Xanh vọng

hai chiều.

Thơ Ngọc Lê Ninh có 2 mảng thơ chính: Thơ tình yêu và Thơ thế sự. Thơ tình yêu của anh thì lãng mạn bay bổng trên nhiều cung bậc của cảm xúc tự sự. Còn Thơ thế sự của anh có nhiều nỗi đời, nỗi người với những trường liên tưởng khá sâu sắc về thời đại, về đất nước như trong bài "Thơ mở cửa" viết cách đây hơn 20 năm vào thời điểm đất nước bước vào thời đổi mới, hội nhập với những câu thơ như được gạn chắt ra từ trong máu thịt đời sống của tác giả:

Thơ mở cửa

Đêm nay từng con chữ

Bò trên giấy nghẹn ngào

Thơ nằm như tắt thở

Đời mình sẽ ra sao?

Thời mở cửa xôn xao

Người kiếm tiền như nước

Thơ mở cửa ai vào

Chỉ Tôi – Anh biết được.

Giữa dòng đời xuôi ngược

Bao kẻ lo sang giàu

Bao kẻ không nhà cửa

Bao kẻ lừa dối nhau.

Tôi nằm nghe đớn đau

Của bao người đã chết

Nơi đồi cao vực sâu

Mộ phần chưa ai biết

Tôi nằm nghe đói rét

Trong cuộc chiến điêu tàn

Rưng rưng dòng ly biệt

Rơi đau ngày bình an.

Vết thương còn râm ran

Hờn căm chưa tát cạn

Choáng ngợp mắt thời gian

Xóa thù xưa – thành bạn.

Thương anh người trúng đạn

Thương mẹ đợi trắng đầu

Thương người chui đất bạn

Khóc than cùng biển sâu.

Này mắt xanh đen nâu

Những màu da tiếng nói

Hãy cùng nhau nguyện cầu

Đừng gây thêm lửa khói

Đừng gieo thêm tội lỗi

Trên mặt đất hao gầy

Đừng để chồi xanh chết

Trước lá cành run cây.

Hơn hai chục năm sau, với bài :Thơ mất ngủ", Ngọc Lê Ninh lại cho thấy sự cháy sáng của dòng thơ thế sự nơi thi ca khi chia sẻ sự rung động với những cảnh báo đỏ cấp bách trước thảm nạn suy thoái môi trường sống ở nhiều nơi trên đất nước ta:

Thơ mất ngủ

Đêm mất ngủ bên dòng sông vừa chết

Hồn sóng kia lưu lạc ở phương nào?

Nghe cát sỏi đầu thai vào kiếp khác

Mất sông rồi! Tôi khóc vỡ chiêm bao!

Đêm không ngủ bên cánh rừng sắp chết

Hồn cây đi lảo đảo giữa sương tàn

Nghe ám ảnh những đời ma lẩn khuất

Rừng đâu còn! Tôi gục xuống mê man...

Đêm đói ngủ bên những loài thú đói

Đói rừng xanh, đói sông suối cạn nguồn

Đói mùa sống trong đất trời tàn lụi

Cả muôn loài bên vực thẳm hoàng hôn!

Đêm mất ngủ cả muôn loài hết ngủ

Mắt trừng trừng chúng căn vặn nhìn tôi:

Chính các người gây bao mùa thảm họa

Trái Đất buồn đau đớn hóa mồ côi!

Đêm khát ngủ bên mây ngàn khát thở

Cả ngàn sao hấp hối giữa tro tàn

Bầu sinh quyển còn chăng sau tiếng nổ

Đau một trời khói bụi mắt thời gian...

Có thể nói từ “Thơ mở cửa” đến “Thơ mất ngủ” là hai dấu mốc rất quan trọng trong hành trình thơ của Ngọc Lê Ninh hơn hai chục năm qua. Đó là tiếng nói công dân của một thi sĩ luôn hướng ngoại khi mở rộng cánh cửa tâm hồn mình nối kết với những vui buồn của con người đương đại và non sông đất nước này.

Thời gian qua, nhiều bài thơ của Ngọc Lê Ninh được một số dịch giả nước ngoài dịch và công bố trên các ấn phẩm thơ của 6 nước, đây cũng là một chuyện khá hiếm đối với một nhà thơ trẻ.

Chương trình với sự góp mặt của nhiều ca sĩ nổi tiếng

Chương trình với sự góp mặt của nhiều ca sĩ nổi tiếng

Ở khu di tích lịch sử đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám có tới 12 bài thơ của Ngọc Lê Ninh được ngân vang lên trong những giai điệu trữ tình thiết tha, sâu lắng của nhạc sĩ Trần Ngọc để ngợi ca vẻ đẹp của thiên nhiên đất nước và con người Việt Nam trong những năm tháng qua, cùng khát vọng thương yêu cháy bỏng trong những bản tình ca mang âm hưởng sắc điệu dân gian truyền thống tinh tế lắng đọng của nhiều vùng miền.

Khi một nhạc sĩ phổ tới 12 bài thơ của một tác giả như sự lên đồng của cảm xúc trong một thời gian ngắn, có người e ngại rằng có thể có sự trùng lặp và thiếu đa dạng của nghệ thuật âm nhạc chăng? Nhưng rất may điều ấy đã không diễn ra, bởi mỗi ca khúc đã như một sự phát hiện mới về giai điệu mang vẻ đẹp riêng của những loại hình âm nhạc cả truyền thống và hiện đại đã được nhạc sĩ Trần Ngọc chuyển tải khá nhuần nhuyễn.

Có thể nói nhạc sĩ Trần Ngọc đã thêm một lần nữa viết lại, sáng tạo lại 12 bài thơ của Ngọc Lê Ninh bằng âm nhạc, bằng chính những hơi thở cảm xúc hòa quyện giữa nhạc sĩ và nhà thơ là hai đồng tác giả của những ca khúc này.

Nhà thơ Ngọc Lê Ninh sẽ là người rất hạnh phúc khi thấy những đứa con tinh thần của thi ca mình đã được khoác lên người "tấm áo mới" của trường mỹ cảm âm nhạc và nhạc sĩ Trần Ngọc cùng các ca sĩ nổi tiếng có mặt biểu diễn chính là những người đã làm giầu có thêm về mặt nghệ thuật cho 12 bài thơ cũng như sẽ bổ sung vào gia tài âm nhạc của nhạc sĩ Trần Ngọc 12 ca khúc mới.

Nguyễn Việt Chiến
Báo Điện tử Tuổi trẻ Thủ đô
Báo Điện tử Tuổi trẻ Thủ đô
BÌNH LUẬN
Bật mí về phong cách sống của Hà Anh Tuấn
TTTĐ- Nổi tiếng từ Sao mai Điểm hẹn 2006, người ta biết đến Hà Anh Tuấn là một ngôi sao nhạc R&B, một chàng "bạch mã hoàng tử" khiến các...
Trò chuyện với dịch giả của 'Quê hương bé nhỏ'
TTTĐ- Vào lúc 18h00 ngày 18/7 tại Trung tâm văn hóa Pháp tại Hà Nội - L'espace (24 Tràng Tiền, Hoàn Kiếm, Hà Nội) sẽ diễn ra buổi hội thảo, ra...
Phượt xe máy từ TP. Hồ Chí Minh – Hà Nội lọt top 50 hành trình thế giới
TTTĐ- Tạp chí Forbes của Mỹ vừa giới thiệu danh sách 50 hành trình du lịch tuyệt vời nhất thế giới năm 2018. Đáng chú ý, trong danh sách này,...
Hà Nội đẹp như thơ trong MV mới của Khắc Việt
TTTĐ- Song song với câu chuyện tình yêu thuở sinh viên, hình ảnh về những con phố nổi tiếng của Hà Nội như Bờ Hồ (Hồ Hoàn Kiếm), phố...
Trúc Diễm trở lại đầy ngoạn mục cùng show “The fashion Voyage”
TTTĐ- Tại show diễn với chủ đề “A walk to the sky” diễn ra vừa qua tại Đà Nẵng, hoa hậu Trương Tri Trúc Diễm – first face BST “Nước” của...
Phát động Cuộc thi ảnh 'Người Hà Nội ứng xử thanh lịch, văn minh 2018'
TTTĐ - Ngày 19/5, báo Hànộimới phối hợp với Sở VH&TT Hà Nội tổ chức lễ phát động Cuộc thi ảnh “Người Hà Nội ứng xử thanh lịch, văn...
“Nấu ngon ăn lành”- quà Tết dành cho những người yêu bếp
TTTĐ- Như một món quà dành cho những người yêu bếp trong dịp Tết 2018, Nghệ nhân ẩm thực Hồ Đắc Thiếu Anh vừa cho ra mắt bộ sách “Nấu...