Chủ nhật 29/05/2022 02:27 Hotline: 0929242424 Email: [email protected] congan.hanoi.gov.vn

Làng làm mã Phúc Am: Hoạt động “cầm chừng”, doanh thu giảm đến 90% bởi dịch bệnh

Nhịp điệu cuộc sống -
In bài viết

TTTĐ - Dịch bệnh COVID-19 khiến nhu cầu sử dụng hàng mã của người dân giảm, đợt “mùa vụ” tiếp theo lại là sau Tết. Làng Phúc Am rơi vào tình cảnh đìu hiu, trầm lắng.

Lệ Quyên cầm mic trở lại sau khi tạm ngừng hát vì dịch bệnh Xét nghiệm xác định người mắc COVID-19 và cho bệnh nhân ra viện Bệnh nhân COVID-19 nhẹ và trung bình điều trị bằng thuốc kháng virus Favipiravi

Làng Phúc Am (xã Duyên Thái, huyện Thường Tín, Hà Nội) được biết đến là "đại công xưởng sản xuất vàng mã" lớn nhất nước. Trong bối cảnh chuyển sang trạng thái “bình thường mới”, người dân vẫn có thể duy trì cuộc sống ổn định bởi các đợt “chạy hàng lớn” vào những dịp lễ Tết.

Làm "lai rai" cầm chừng

Tuy nhiên, khoảng thời gian 2 năm trở lại đây, COVID-19 khiến làng nghề “lao đao” thất thu nặng nề. Sản lượng tiêu thụ các sản phẩm tâm linh giảm đi đáng kể do giãn cách xã hội kéo dài khiến nhiều hoạt động tín ngưỡng buộc phải tạm dừng, cũng như thu nhập người dân giảm.

Gia đình ông Chinh (55 tuổi) là hộ sản xuất có tiếng tại Phúc Am. Giữa làng nghề ai cũng làm mã, gia đình ông chuyên làm hình nộm các quan Tứ phủ. Dịch bệnh COVID-19 khiến ai nấy “hết việc làm”, ông cho hay: “Năm nay suy thoái kinh tế vì COVID-19, tất cả mọi thứ đều lắng lại, người ta cũng không còn tiền để cúng lễ nữa, tôi cũng không có việc luôn! Mới đây có một chút việc thôi, còn đâu từ giờ đến cuối năm “trắng”.

Các thợ nhà ông Chinh đang hoàn thiện mô hình để gửi kịp cho khách
Các thợ nhà ông Chinh đang hoàn thiện mô hình để gửi kịp cho khách

Dù làng nghề đang dần áp dụng máy móc vào sản xuất, gia đình ông Chinh vẫn kiên trì làm thủ công 100% mọi công đoạn. Mỗi hình nhân đều được xử lý từ đan nứa tạo khung, ghép thành hình, dán giấy, trang trí phụ kiện. Nếu làm hết công suất, một người chỉ làm được 2 hình nhân mỗi ngày. Sản phẩm có giá thị trường khoảng 400.000 đồng; nhà ông Chính chỉ lãi khoảng 150.000 đồng cho mỗi hình nhân.

Nhiều thợ làm nghề chia sẻ, thu nhập từ làm mã chỉ đủ trang trải cuộc sống. Sống ở làng, xây được nhà là do bán ruộng, bán đất. Chứ hiếm có gia đình nào giàu có từ nghề "kiếm tiền từ cõi âm" này.

Các sản phẩm nhà ông Chinh được làm thủ công 100%
Các sản phẩm nhà ông Chinh được làm thủ công 100%

Ở phía đầu làng là nhà chị Hương (30 tuổi), người bắt đầu làm mã từ thời con gái. Ban đầu, chị không định theo nghề truyền thống. Nhưng khi đôi mắt đổ bệnh, chị thôi việc tại xưởng may về làm mã - cái nghề mà theo chị là “chỉ làm cái này thì có mà chết đói”. Phần việc chị làm là đan khung, với chị: “Ngày làm cật lực có khi chỉ được 100.000 đồng, không làm nhanh được, có ngày chỉ được vài chục nghìn đồng. Một cái khung này bán ra chỉ được vài nghìn đồng.”

Chị Hương đan khung sản phẩm ngựa nhanh thoăn thoắt
Chị Hương đan khung sản phẩm ngựa nhanh thoăn thoắt

Dù thu nhập ít ỏi, nhiều hộ tại làng Phúc Am không thể bỏ nghề vì không còn đất ruộng. Khi dịch bệnh ập đến, công việc ít đi, người trong làng chỉ còn cách chủ động làm hàng trước để khi hết giãn cách sẽ tung ra thị trường, hy vọng kiếm được chút nào đó. Ngay cả những xưởng mã lớn nhất làng cũng không ngoại lệ.

Xưởng Hoa Báu nhà chị Hoa chuyên các loại mũ, mão để hầu đồng. Chỉ khi các bà đồng có lễ bái, xưởng mới “đánh” được hàng đi. Gần nửa năm dừng hoạt động do dịch, Chị Hoa kể: “Nhà tôi cũng làm thừa ra đấy, để khách gọi là có đưa đi cho khách luôn. Trước kia nhà tôi có khoảng 10 thợ, nhưng bây giờ chỉ còn 1 thợ vì công việc không còn nhiều. Thu nhập giảm đến 90%”.

Tại xưởng Hoa Báu, mặt hàng phổ biến nhất là mũ, mã cho các bà đồng
Tại xưởng Hoa Báu, mặt hàng phổ biến nhất là mũ, mã cho các bà đồng

Hậu giãn cách xã hội, xăng tăng giá kéo theo các chi phí khác “leo thang”. Thế nhưng các sản phẩm của làng mã vẫn phải giữ nguyên giá thị trường để đảm bảo tính cạnh tranh, các hộ gia đình chấp nhận “lãi ít hơn để sinh tồn”. Tại xưởng Hoa Báu, trước khi giá xăng lên cao, mỗi sản phẩm may mắn thì lãi được 40.000 đồng, nhưng bây giờ chỉ còn khoảng 20.000 đồng.

Loay hoay tìm hướng đi mới

So với các làng nghề khác tại Hà Nội, sản phẩm của Phúc Am khó có thể bán online. Đầu ra của hầu hết các sản phẩm trong làng là các mối làm ăn quen. Cũng vì thế, khi Hà Nội giãn cách xã hội, gia đình nào may mắn có “mối riêng” không ở vùng đỏ thì còn có cuộc sống ổn định hơn.

Chị Hường đang chuẩn bị tiền âm cho khách
Chị Hường đang chuẩn bị tiền âm cho khách

Đợt hàng lớn sắp tới của hàng mã là dịp Tết Nguyên đán. Tuy nhiên, khi dịch COVID-19 vẫn còn diễn biến phức tạp, nhiều người ở Phúc Am chỉ biết tặc lưỡi vì “chưa bao giờ làng nghề ảm đạm như thế này”.

Trước một năm thất thu và tương lai vô định, ý định chuyển nghề cũng không “dễ tính” vì người làng “có bỏ nghề thì cũng không biết làm gì khác, ruộng đất đã bán hết để xây nhà”. Không ít hộ chia sẻ “chưa có dự định gì”, “đến đâu hay đến đó”, “người ta đặt thì mình làm thôi”. Nhiều người dân làng trong lúc lơ đãng tỏ lòng: “Chẳng biết là làm được đến bao giờ, nghề cũng đã mai một nhiều!”

Anh Phùng Quyết Thắng, Trưởng thôn Phúc Am cho hay: “Trên địa bàn của thôn có khoảng 180 hộ dân sống phụ thuộc vào nghề làm hàng mã. Trong đó có khoảng 10 cơ sở sản xuất và buôn bán hàng mã, còn hơn 170 hộ dân còn lại chủ yếu là đi làm thuê. Do đó, ngành nghề làm hàng mã chiếm vị trí vô cùng quan trọng trong đời sống kinh tế của bà con nơi đây.”

Ảnh Phùng Quyết Thắng - Trưởng thôn Phúc Am
Anh Phùng Quyết Thắng - Trưởng thôn Phúc Am

“Hiện các nhà có người trẻ, người ta có thể livestream, chụp ảnh đưa lên mạng xã hội nhưng rất hiếm và với quy mô nhỏ lẻ, rời rạc, tự phát. Chẳng hạn có sản phẩm đem đi giao cho khách, họ xếp lên xe, chụp hoặc quay rồi cập nhật trên trang cá nhân, ai có nhu cầu mình sẽ trao đổi thông qua số điện thoại.”, chị Ngô, chuyên kinh doanh mô hình linh vật, trải lòng về tình hình kinh doanh chung của làng hiện nay.

Các mô hình ngựa nhà chị Ngô vừa xong công đoạn bọc giấy
Các mô hình ngựa nhà chị Ngô vừa xong công đoạn bọc giấy

“Nghề gọi là nghề thủ công, nhưng bây giờ máy móc còn làm nhiều hơn cả tay. Bây giờ các phần việc phải cắt tỉ mẩn bằng tay đều có máy dập tạo hình nhanh hơn xưa nhiều.” - Anh Báu, chủ xưởng Hoa Báu tâm sự.

Phải chăng, khi có sự hỗ trợ của công nghệ, phần việc của người làm nghề càng ít hơn, nếu cứ tiếp tục làm việc như trong quá khứ mà không có sự cách tân, đổi mới?

Hà Thu - Minh Quân
Tin liên quan
Cùng chuyên mục
TP Hồ Chí Minh tổ chức tuần lễ trái cây “Trên bến dưới thuyền” để thu hút du khách

TP Hồ Chí Minh tổ chức tuần lễ trái cây “Trên bến dưới thuyền” để thu hút du khách

TTTĐ - Tuần lễ trái cây "Trên bến dưới thuyền" Quận 8 lần đầu tiên được tổ chức từ ngày 28/5 đến 4/6, tại tuyến đường Bến Bình Đông (Quận 8), với quy mô khoảng 180 gian hàng tham gia trưng bày mây tre lá, các sản phẩm trái cây của các tỉnh miền Tây để thu hút du khách đến với TP Hồ Chí Minh.
Du lịch hè hứa hẹn “bùng nổ”

Du lịch hè hứa hẹn “bùng nổ”

TTTĐ - Hiện nay, tại nhiều địa phương có thế mạnh phát triển du lịch, các tour, tuyến du lịch hè được đưa vào khai thác khá đa dạng, sôi động với nhiều điểm đến, sản phẩm trải nghiệm, dịch vụ hấp dẫn.
Chiến sĩ công an, thanh niên dầm mình trong nước giúp dân gặt lúa

Chiến sĩ công an, thanh niên dầm mình trong nước giúp dân gặt lúa

TTTĐ - Mưa lớn kéo dài khiến 30ha lúa đến thời kỳ thu hoạch tại các thôn Đông Phong, Kim Bí, Khu 4 thuộc xã Tiên Phong (Ba Vì, Hà Nội) bị đổ ngã và ngập úng nghiêm trọng. Không để người dân lo lắng, hàng trăm chiến sĩ công an, bộ đội và đoàn viên, thanh niên đã ngâm mình trong nước, giúp dân gặt lúa.
Tin khác
[Xem thêm]
Cung đường “vàng” The Sailing Bay đón trọn dòng khách trên Đảo Thiên đường Hòn Thơm

Cung đường “vàng” The Sailing Bay đón trọn dòng khách trên Đảo Thiên đường Hòn Thơm

TTTĐ - Nằm giữa các công trình biểu tượng như Tòa nhà Cánh Buồm và Vịnh du thuyền, The Sailing Bay là tọa độ sôi động của Siêu Tổ hợp Giải trí - Nghỉ dưỡng - Đầu tư Hon Thom Paradise Island trên đảo Hòn Thơm, Phú Quốc. Vị trí đắc địa mang lại giá trị thương mại bất tận cho các Commercial Villa và Boutique Hotel tại đây.
Nghệ nhân Làng gốm Bát Tràng với những đôi bàn tay “vàng”

Nghệ nhân Làng gốm Bát Tràng với những đôi bàn tay “vàng”

TTTĐ - Được Sở Du lịch Hà Nội lựa chọn là một trong 4 điểm đến trọng điểm của Hà Nội nhân dịp SEA Games 31, những ngày này, các cơ sở sản xuất, kinh doanh sản phẩm gốm sứ tại làng nghề Bát Tràng tất bật tham gia các hoạt động quảng bá du lịch, lễ hội quà tặng mà thành phố tổ chức trong dịp Đại hội Thể thao Đông Nam Á lần thứ 31.
Sun Group khởi công dự án Quần thể khu du lịch sinh thái, cáp treo Mẫu Sơn

Sun Group khởi công dự án Quần thể khu du lịch sinh thái, cáp treo Mẫu Sơn

TTTĐ - UBND tỉnh Lạng Sơn cùng Tập đoàn Sun Group vừa tổ chức Lễ khởi công dự án Quần thể khu du lịch sinh thái, cáp treo Mẫu Sơn tại đỉnh Mẫu Sơn, huyện Lộc Bình, tỉnh Lạng Sơn, trong ngày 20/5. Dự kiến, khi hoàn thành, quần thể này sẽ đưa Mẫu Sơn trở thành điểm đến “bốn mùa tuyết phủ”.
Khám phá Làng lụa Vạn Phúc - điểm du lịch hấp dẫn giữa lòng Hà Nội

Khám phá Làng lụa Vạn Phúc - điểm du lịch hấp dẫn giữa lòng Hà Nội

TTTĐ - Nói đến làng dệt tơ lụa đẹp và nổi tiếng tại Việt Nam, không thể không nhắc đến Làng lụa Vạn Phúc, Hà Đông (Hà Nội) với những đường thêu chỉ và mẫu hoa văn tinh tế. Nhân dịp SEA Games 31 đang diễn ra tại Thủ đô Hà Nội và nhiều tỉnh thành lân cận, Vạn Phúc chính là điểm đến khám phá, trải nghiệm lý tưởng đối với du khách trong nước và bạn bè quốc tế.
Xem phiên bản di động